logo
Rubrika: Vremeplov
Na današnji dan - 10. januar
još 25 min. čitanja
srijeda
10. Januar 2018.

Na današnji dan - 10. januar

U Beogradu 1891. godine umro pisac i ljekar Laza Lazarević, koji se s devet pripovjedaka, koliko je ukupno napisao, svrstao među najznačajnije prozne stvaraoce srpske književnosti (“Sve će to narod pozlatiti”, “Švabica”)
Na današnji dan - 10. januar
Laza Lazarević

49. p.n.e. Gaj Julije Cezar izgovorio je čuvenu rečenicu Alea iacta est (Kocka je bačena) i prešao rijeku Rubikon (po jednoj varijanti, današnja rječica Fiumicino u gornjoj Italiji, po drugoj Pisatelo kod Ravene, granica između Italije i Galije), što je označilo novo razdoblje u historiji Rimskog carstva - počeo je građanski rat protiv Pompeja i Senata koji je završen uvođenjem Cezarove diktature. Pripadnici republikanske opozicije ubili su Cezara 4. p.n.e.

1778. Umro švedski prirodnjak Carl von Linné. Uveo je binarnu nomenklaturu po kojoj svaka biljka i životinja ima naziv roda i vrste. Osnivač je Prirodnjačkog muzeja u Upsali i prvi predsjednik Švedske akademije nauka.

1863. U Londonu je otvorena prva linija podzemne željeznice u svijetu.

1882. Počeo hercegovačko-bokeljski ustanak Srba i muslimana protiv Austro-Ugarske, kao odgovor na uvođenje zakona o vojnoj obavezi i regrutovanja. Ustanak, koji je potajno podržala Crna Gora, ugušen je poslije nekoliko mjeseci.

1917. Umro Frederick Cody, poznat kao Buffalo Bill, poštanski jahač Pony Expresa, vodič i tragač u američkoj vojsci, plaćeni borac protiv Indijanaca, profesionalni lovac na bivole i bizone.

1920. U Genevi je izabrano Vijeće Lige naroda koje su činili Francuska, Italija, Japan, Velika Britanija. Kasnije su članice Vijeća postale Njemačka i SSSR. Zbog političkog neuspjeha Liga naroda je prestala da postoji 1939, mada je formalno ukinuta 1946, kada je u Londonu održana prva sjednica Generalne skupštine UN-a.

1922. Arthur Griffith je postao prvi predsjednik Irske poslije sticanja nezavisnosti te zemlje od Velike Britanije.

1934. U Njemačkoj je pogubljen Marinus van der Lubbe, nakon što je proglašen krivim za potpaljivanje Reichstaga 27. februara 1933.

image
Gabrielle Coco Chanel

1971. Umrla francuska modna kreatorka Gabrielle Coco Chanel, jedna od najčuvenijih u 20. vijeku koja je gotovo šest decenija suvereno vladala visokom pariskom modom. Portretirana je na filmu i u kazalištu.

1996. Izrael je pustio iz zatvora stotine Palestinaca, nekoliko dana uoči prvih palestinskih nacionalnih izbora u Gazi i na Zapadnoj obali.

1997. Tokom antivladinih protesta u Sofiji demonstranti su probili policijski kordon, upali u zgradu parlamenta i demolirali je.

2001. Bivša predsjednica Republike Srpske Biljana Plavšić dobrovoljno se predala Međunarodnom sudu u Haagu, pred kojim je optužena za genocid i druge zločine počinjene 1991 - 1992. tokom rata u BiH. Nakon priznanja krivice osuđena je 27. februara 2003. na 11 godina zatvora i upućena na izdržavanje kazne u Švedsku. Na slobodi je od kraja 2009. nakon dvije trećine odležane robije.

2002. Izraelski tenkovi i buldožeri sravnili 73 palestinske kuće u Rafi, nakon napada naoružanih Palestinaca na izraelske vojnike.

2005. Viktoru Juščenku je potvrđena pobjeda na predsjedničkim izborima u Ukrajini. Njegovom pobjedom je omogućena promjena vlasti koju je njegov protivkandidat, premijer Viktor Janukovič nazvao revolucijom.

2007. Umro italijanski filmski producent Carlo Ponti, koji je radio sa nizom najpoznatijih reditelja, kao što su Federico Fellini, Jean-Luc Godard i David Lean. Tokom karijere bio je producent više od 260 filmova.

2009. Umro Georges Cravenne, tvorac najveće francuske filmske nagrade Cezar.

image
David Bowie

2016. U New Yorku umro David Bowie (rođen kao David Robert Jones), bio je britanski rock glazbenik, skladatelj, glazbeni producent, aranžer i glumac. Glazbeno je bio aktivan punih pet decenija, sklon mijenjanju stila i imidža.