logo
Rubrika: Vremeplov
Na današnji dan - 13. februar
još 25 min. čitanja
utorak
13. Februar 2018.

Na današnji dan - 13. februar

U Veneciji 1883. godine umro njemački kompozitor Richard Wagner, stvaralac kasnog romantizma, koji je srušio tradicionalnu strukturu opere da bi ostvario svoju zamisao o sveobuhvatnom umjetničkom djelu - muzičkoj drami
Na današnji dan - 13. februar
Richard Wagner

1199. U Hilandaru umro Stefan Nemanja, rodonačelnik dinastije Nemanjića, koja je vladala Srbijom 200 godina. Veliki župan od 1166. postavio je osnove državne samostalnosti Srbije i njene političke moći. Povukao se sa prijestola 1196. u korist sina Stefana (kasnije prvog srpskog kralja Stefana Prvovjenčanog) i zamonašio se pod imenom Simeon u manastiru Studenici.

1633. Inkvizicija Rimokatoličke crkve u Rimu lišila je slobode astronoma Galilea Galileja zbog njegovog zalaganja za Kopernikov heliocentrični sistem. Ostatak života naučnik je proveo pod stalnim nadzorom Inkvizicije, a zabrana s njegovih djela skinuta je 1757.

1668. Sporazumom potpisanim u Lisabonu Španija je priznala nezavisnost Portugala.

1787. Umro dubrovački matematičar, fizičar, astronom, filozof i diplomata Ruđer Bošković, osnivač i direktor Brerske astronomske opservatorije kod Milana, jedan od najvećih naučnika svoga doba.

1831. Rođen državnik i historičar Jovan Ristić, vođa desnog krila Liberalne stranke, jedan od najznačajnijih srpskih političara 19. vijeka. Bio je namjesnik maloljetnom knezu Milanu Obrenoviću (1868-1872), predstavnik Srbije na Berlinskom kongresu 1878, predsjednik vlade kneževine i kraljevine Srbije (između 1873. i 1887) i namjesnik maloljetnog kralja Aleksandra Obrenovića (1889-1893). Napisao je “Diplomatsku istoriju Srbije”.

1945. Sovjetska Crvena armija je u Drugom svjetskom ratu oslobodila Budimpeštu.

1945. Američki i britanski avioni su u Drugom svjetskom ratu počeli bombardovanje njemačkog grada Dresdena. Grad je tokom dva dana bombardovanja razoren, a računa se da je poginulo oko 135.000 ljudi.

1974. Umro slikar Petar Lubarda, jedan od najznačajnijih jugoslovenskih likovnih umjetnika 20. vijeka.

image
Rauf Denktaš

1975. Kiparski Turci u sjevernom dijelu ostrva, koji je sedam mjeseci ranije okupirala Turska, proglasili Tursku federalnu državu Kipar. Za predsjednika skupštine izabran je vođa kiparskih Turaka Rauf Denktaš.

1984. Šef Komunističke partije SSSR-a i države postao je Konstantin Černjenko, naslijedivši preminulog Jurija Andropova.

1990. SSSR, SAD, Velika Britanija, Francuska i dvije njemačke države objavili plan o ujedinjenju Njemačke.

1991. Američki bombarderi razorili sklonište u Bagdadu identifikovano kao vojni položaj, a u kojem su, međutim, civili potražili spas od napada iz vazduha. Prema iračkim izvorima, poginulo je oko 500 ljudi, među kojima veliki broj djece i žena.

1999. U Beogradu sahranjen Peko Dapčević, jedan od prvih komandanata Narodnooslobodilačke vojske Jugoslavije u Drugom svjetskom ratu.

2000. Papa Ivan Pavao II zatražio oproštaj za sve grijehe Rimokatoličke crkve u prošlosti, uključujući i odnos prema Jevrejima i jereticima.

2001. Amerikanka Ann Bancroft i Norvežanka Liv Arnesen postale prve žene koje su na skijama prešle Antarktik. Njihovo putovanje od 2.700 kilometara trajalo je 90 dana.

2004. U bombaškom napadu na njegov automobil u Dohi (Katar) ubijen je bivši predsjednik Čečenije u egzilu Zelimkan Jandarbijev, a njegov maloljetni sin je ranjen. Rusija je više puta tražila njegovo izručenje, smatrajući ga odgovornim za smrt više stotina građana u Čečeniji i zbog veza sa Al-Kaidom.

image
Miloje Mića Orlović

2013. U Beogradu umro dugogodišnji novinar, urednik i voditelj Radio-televizije Srbije Miloje Mića Orlović. Bio je autor brojnih reportaža, intervjua, radio i TV emisija.