logo
Rubrika: Vremeplov
Na današnji dan - 17. maj
još 25 min. čitanja
četvrtak
17. Maj 2018.

Na današnji dan - 17. maj

U Chomeinu 1900. godine rođen iranski vjerski vođa ajatolah Ruholah Homeini. Kao mladić školovao se u šiitskim vjerskim školama i ubrzo se počeo aktivno suprotstavljati režimu šaha Mohameda Reza Pahlavija. Vlast ga je protjerala 1964. iz Irana, prvo u Najaf u Iraku odakle ga izgoni Saddam Hussein. Potom odlazi u Bursu u Tursku i na kraju u Pariz. U Iran se vratio iz izbjeglištva 1. februara 1979. nakon što je u narodnom buntu zbačen šah Reza Pahlavi, a potom je u islamskoj revoluciji uspostavio teokratsku diktaturu i vladao Iranom do smrti 3. juna 1989. godine
Na današnji dan - 17. maj
Ajatolah Homeini

1102. Prvi ugarski kralj iz dinastije Arpadovića krunisan je u Biogradu za kralja Hrvatske i Dalmacije.

1749. Rođen engleski ljekar Edward Jenner, pronalazač vakcine protiv velikih boginja.

1838. Umro francuski svećenik i političar Maurice de Talleyrand-Périgord, jedan od najvještijih diplomata u historiji. Zahvaljujući njegovoj vještini, Francuska je, mada poražena strana, na Bečkom kongresu (1814-1815) uspjela da zadrži granice iz 1792.

image
Irska

1949. Velika Britanija priznala nezavisnost Republike Irske i potvrdila pripadnost Sjeverne Irske Ujedinjenom Kraljevstvu.

1954. Vrhovni sud SAD-a osporio je propis iz 1896. da obrazovanje treba da bude “odvojeno ali jednako”, čime je formalno odbačena rasna segregacija u državnom školskom sistemu.

1965. Prvi put je prenijet TV program u boji iz Velike Britanije u SAD. To je bio prenos emisije američke TV mreže NBC “Novi pogled na staru Englesku” preko američkog komercijalnog telekomunikacionog satelita Early Bird.

1973. Specijalni komitet američkog Senata počeo je istragu o aferi Watergate, u kojoj su pristalice Republikanske stranke bile optužene da su pred predsjedničke izbore 1972. radi špijunaže provalile u sjedište Demokratske stranke. Administracija tadašnjeg predsjednika SAD-a Richarda Nixona optužena je da ometa istragu, pa je pokrenut postupak za opoziv predsjednika. Nixon je u augustu 1974. dao ostavku, a predsjednički položaj preuzeo je dotadašnji potpredsjednik Gerald Ford.

1974. U tri eksplozije automobila bombi u centru Dublina 32 osobe su poginule, a više stotina je ranjeno.

1987. Irački ratni avion F-I mirage ispalio je dvije exocet rakete na američki vojni brod Stark, koji je patrolirao Zalivom. Poginulo je 37, a ranjena su 62 mornara.

1998. Pripadnici separatističkog pokreta Tamilski tigrovi ubili Sarodžinija Jogesvarana, gradonačelnika Jafne, grada na sjeveru Šri Lanke.

2000. U Indoneziji je održano prvo suđenje za kršenje ljudskih prava. U tom procesu dvadeset četvero vojnika i civila optuženo je za ubistvo desetina seljaka u masakru u provinciji Aceh 1999.

2001. Svih 30 putnika, uključujući i iranskog ministra saobraćaja Rahmana Dadmana i zamjenike ministara iz njegove delegacije, poginulo je kada se na sjeveru Irana srušio ruski avion jak-40.

image
Alija Delimustafić

2002. Srbijanske vlasti izručile bh. vlastima Aliju Delimustafića, bivšeg ministra unutrašnjih poslova BiH. Kantonalni sud u Sarajevu 2003. osudio ga je na četiri godine zatvora zbog otmice Kasima Bjelavca u Münchenu 1996.

2003. U poplavama koje su zadesile Šri Lanku poslije velikih kiša, poginulo je oko 250 ljudi, oko 55.000 kuća je potpuno uništeno, a neka sela su zbrisana sa lica zemlje. Procijenjeno je da je oko 150.000 ljudi ostalo bez krova nad glavom.

2006. Umro Cy Feuer, veteran holivudske produkcije i kompozitor.

2014. Zbog obimnih kiša koje su padale tri dana, iz korita su se izlile skoro sve bh. rijeke. Poplavljeni su Orašje, Šamac, Odžak, Brčko, Maglaj, Doboj, Derventa, Tuzla, Prijedor, Travnik, Janja, Bijeljina, Zenica, Živinice, Vareš, Zavidovići, Ključ, Banja Luka, Čelinac i mnoga druga mjesta i naselja. Smrtno su nastradale 23 osobe, a na hiljade su evakuisane iz svojih domova. U većini mjesta je proglašeno stanje prirodne nesreće. Štete su procijenjene na nekoliko milijardi KM.